سقفها و شروط عمومی واجد شرایط بودن خودرو
در همه مسیرهای ورود خودرو به ایران، مجموعهای از الزامات اولیه برقرار است که احراز نشدن هر یک مانع از ورود خودرو میشود:
- سن خودرو: حداکثر ۵ سال از زمان ساخت گذشته باشد (در سال ۲۰۲۶ یعنی مدل ۲۰۲۲ به بالا بر حسب ضوابط ترخیص؛ این مرز هر ژانویه یک سال جلوتر میرود).
- استانداردهای فنی: دارا بودن استاندارد آلایندگی یورو ۵ یا بالاتر، و تاییدیه تطابق خلیج فارس (GCC Conformity)، استاندارد E-MARK یا تایید نوع.
- ممنوعیت اصالت و مونتاژ آمریکا: برندهای آمریکایی و کلیه خودروهای ساخته یا مونتاژشده در کشور آمریکا (صرفنظر از برند خودرو و کارخانه مادر) ممنوع هستند.
- جهت فرمان: تنها خودروهای فرمانچپ مجاز به ورود هستند.
- معافیت گارانتی خودروهای کارکرده: خودروهای کارکرده (بیش از ۹۹ کیلومتر پیمایش) از ارائه گواهی خدمات پس از فروش و گارانتی نمایندگی معاف هستند.
مسیر ویژه ایرانیان مقیم خارج از کشور
بر اساس مصوبه هیئت وزیران، مسیری قانونی برای واردات خودرو سواری توسط هموطنان مقیم خارج با رویه بدون انتقال ارز (بند ۹ ماده ۳۸ آییننامه اجرایی قانون مقررات صادرات و واردات) برقرار شده است. مهلت اجرای این طرح تا پایان سال ۱۴۰۵ (۲۰ مارس ۲۰۲۷) تمدید شده و گمرک آپرین به عنوان گمرک تخصصی ترخیص تعیین شده است.
شرایط متقاضی و خودرو در طرح مقیمان خارج
- شرط اقامت: متقاضی باید دارای سن بالای ۱۸ سال بوده و آغاز اقامت خارجی وی پیش از ۲۱ خرداد ۱۴۰۴ (۱۱ ژوئن ۲۰۲۵) ثبت و در سامانه میخک و نمایندگیهای جمهوری اسلامی ایران در خارج از کشور تایید شده باشد.
- تاریخ خرید خودرو: خودرو باید حداکثر تا ۱۲ آذر ۱۴۰۴ (۳ دسامبر ۲۰۲۵) در خارج از کشور توسط متقاضی خریداری شده باشد.
- سهمیه: سهمیه ثبتشده به ازای هر متقاضی یک دستگاه است و خودرو پس از ترخیص و دریافت پلاک ملی امکان نقل و انتقال دارد.
- استثنای حجم موتور: برخلاف محدودیت عمومی ۲۵۰۰ سیسی در واردات تجاری، در این طرح امکان ورود خودروهای بنزینی با حجم موتور بالای ۲۵۰۰ سیسی (مانند شاسیبلندهای پرحجم) تا پایان سال ۱۴۰۵ فراهم شده است.
| نوع پیشرانه و حجم موتور | تعرفه واردات مقیمان خارج (بدون انتقال ارز) | تعرفه بازرگانی تجاری عادی |
|---|---|---|
| بنزینی تا ۱۵۰۰ سیسی | ۱۱۰٪ | حدود ۵۰٪ |
| بنزینی ۱۵۰۰ تا ۲۰۰۰ سیسی | ۱۲۰٪ | حدود ۶۰٪ |
| بنزینی ۲۰۰۰ تا ۲۵۰۰ سیسی | ۱۳۰٪ | حدود ۷۵٪ |
| بنزینی ۲۵۰۰ تا ۳۰۰۰ سیسی | ۱۴۵٪ | عموما غیرمجاز |
| بنزینی بالای ۳۰۰۰ سیسی | ۱۶۵٪ | عموما غیرمجاز |
| برقی و هیبریدی (رویه مقیمان) | ۱۰۰٪ | ۴ تا ۱۵٪ (صرفا واردات تجاری) |
مسیر دوم: ورود خودرو به مناطق آزاد تجاری
هفت منطقه آزاد تجاری-صنعتی (کیش، قشم، چابهار، ارس، انزلی، اروند و ماکو) مشمول قواعد ورود خودرو با حقوق ورودی بسیار پایینتر هستند. برای یک مدل بنزینی متعارف، حقوق ورودی منطقه آزاد حدود ۶ درصد ارزش سیف است.
| پیشرانه | حقوق ورودی منطقه آزاد | سقف ارزش خودرو |
|---|---|---|
| تمام برقی | ۲٪ | — (سقف ارزش برداشته شده) |
| هیبریدی تا ۲۰۰۰ سیسی | ۴٪ | — (سقف ارزش برداشته شده) |
| هیبریدی بالای ۲۰۰۰ سیسی | ۵٪ | — (سقف ارزش برداشته شده) |
| بنزینی تا ۲۵۰۰ سیسی | ۶٪ | — (سقف ارزش برداشته شده) |
| بنزینی ۲۵۰۰ تا ۳۰۰۰ سیسی | ۸٪ | — (سقف ارزش برداشته شده) |
| بنزینی بالای ۳۰۰۰ سیسی | ۱۰٪ | — (سقف ارزش برداشته شده) |
منطقه آزاد مازندران و واردات خودروی کارکرده
منطقه آزاد مازندران (بندر امیرآباد، نوار ساحلی چپکرود–میرود و بندر نوشهر) جزو هفت منطقه آزاد جدول بالا نیست و طرح جداگانه خودش را دارد. در این طرح از بهمن ۱۴۰۴ واردات خودروی نو و کارکرده هر دو مجاز است — با سقف سن ۵ سال، موتور بنزینی حداکثر ۲۵۰۰ سیسی و ارزش زیر حدود ۴۰ هزار یورو — و فقط از طریق شرکتهای دارای مجوز سازمان منطقه انجام میشود؛ واردات شخصی ممکن نیست و از ۱ شهریور ۱۴۰۵ ترخیص و پلاکگذاری به نام شخص حقیقی در سراسر کشور متوقف شده است. تردد این خودروها در محدوده استان مازندران بر پایه مصوبه هیئت وزیران (اسفند ۱۴۰۴) برقرار است و پلیس راهور استان تا مرداد ۱۴۰۵ شمارهگذاری خودروهای کارکرده مدل ۲۰۲۲ به بالا را تأیید کرده است.
نکته مهم برای جلوگیری از اشتباه: خبر «آزاد شدن واردات خودروی کارکرده» که مرداد ۱۴۰۵ منتشر شد مربوط به طرح ملی سرزمین اصلی است (خودروهای ۳ تا ۵ سال، سهمیه سالانه حدود ۲۰ هزار دستگاه و سقف ارزش حدود ۱۳ هزار یورو از طریق ثبت سفارش شرکتها) و از مسیر مناطق آزاد و مازندران عبور نمیکند. سقف حجم موتور ۲۵۰۰ سیسی مازندران نیز برداشته نشده — نه برای خودروی نو و نه کارکرده؛ جدول ۶/۸/۱۰ درصدی بالا فقط مخصوص هفت منطقه آزاد مستقر است.
محدوده تردد پلاک مناطق آزاد و تبدیل پلاک
پلاک منطقه آزاد محدود به محدوده قانونی همان منطقه است، به جز یک تغییر مهم که از تیر ۱۴۰۵ اجرایی شد: خودروهای دارای پلاک دائم کیش و قشم (مدل ۲۰۱۱ به بالا) با دریافت مجوز تردد میتوانند در سراسر استان هرمزگان، از جمله بندرعباس، تردد کنند. خروج به سایر استانها نیازمند پروانه گذر موقت با سقف زمانی معین است.
تبدیل خودرو پلاک منطقه آزاد به پلاک ملی مستلزم پرداخت حقوق ورودی معادل ۱۰۰ درصد ارزش گمرکی بههمراه کلیه عوارض، مالیات ارزش افزوده و تاییدیههای ملی است؛ بنابراین ترخیص مستقیم به سرزمین اصلی برای متقاضیان پلاک ملی مقرونبهصرفهتر از خرید با پلاک منطقه آزاد و تبدیل بعدی آن است.
نکات عملیاتی خرید خودرو از امارات
- بررسی شماره شناسایی خودرو (VIN): بسیاری از شاسیبلندهای برندهای آلمانی موجود در بازار حوزه خلیج فارس در کارخانههای ایالات متحده تولید میشوند و به دلیل ممنوعیت ورود خودروهای مونتاژ آمریکا، شمارهگذاری نخواهند شد.
- مزیت استاندارد خلیجی (GCC Specs): خودروهای دارای استاندارد خلیجی بدون نیاز به اصلاحات پرهزینه E-MARK مورد تایید سازمان ملی استاندارد قرار میگیرند.
- مدارک صادراتی: تطبیق سوابق فنی، اصالت سند مالکیت و صدور گواهی صادرات به نام شخص واجد شرایط پیش از بارگیری الزامی است.
- 1بررسی صلاحیت متقاضی (تایید پرونده در سامانه میخک و احراز سابقه اقامت پیش از ۲۱ خرداد ۱۴۰۴ برای سهمیه مقیمان).
- 2بررسی دقیق شماره شاسی خودرو جهت اطمینان از مونتاژ نشدن در کشور آمریکا و رعایت سقف سن و استاندارد یورو ۵.
- 3اخذ پیشفاکتور و برآورد رسمی هزینههای گمرک آپرین یا منطقه آزاد مقصد با احتساب دیون قانونی و حمل؛ تاییدیه نهایی واجد شرایط بودن هر خودرو، پیش از خرید از منطقه آزاد مقصد استعلام میشود.
- 4انجام تشریفات خرید و اخذ گواهی صادرات از مبدا امارات، بارگیری دریایی و ترخیص نهایی در گمرک تخصصی.
آیا ایرانیان مقیم خارج میتوانند خودروهای بالای ۲۵۰۰ سیسی به ایران وارد کنند؟
بله، طبق آییننامه اجرایی تا پایان سال ۱۴۰۵ امکان ورود خودروهای بنزینی ۲۵۰۰ تا ۳۰۰۰ سیسی با تعرفه ۱۴۵ درصد و بالای ۳۰۰۰ سیسی با تعرفه ۱۶۵ درصد از محل رویه بدون انتقال ارز برای مقیمان واجد شرایط فراهم است.
آیا خودروهای ساخت برندهای غیرآمریکایی که در آمریکا مونتاژ شدهاند قابل ورود هستند؟
خیر، ممنوعیت قانونی علاوه بر برندهای آمریکایی، کلیه خودروهایی را که محل کارخانه مونتاژ نهایی آنها در خاک آمریکا بوده باشد در بر میگیرد.
تعرفه خودروهای برقی و هیبریدی در رویه مقیمان خارج چگونه محاسبه میشود؟
بر اساس آخرین اصلاحیه آییننامه، تعرفه حقوق ورودی برای خودروهای تمام برقی و هیبریدی ذیل رویه بدون انتقال ارز مقیمان خارج برابر با ۱۰۰ درصد تعیین شده است، در حالی که واردات تجاری این خودروها از تعرفههای ترجیحی ۴ تا ۱۵ درصد بهرهمند است.
آیا خودرو پلاک منطقه آزاد قشم یا کیش امکان تردد در تهران را دارد؟
تردد عادی پلاک دائم کیش و قشم تنها در سطح استان هرمزگان مجاز است. ورود به سایر مناطق کشور، از جمله تهران، صرفا با اخذ مجوز تردد موقت و برای مدت محدود در طول سال امکانپذیر است.
این مطلب اطلاعات عمومی است، نه مشاوره حقوقی یا مالی. مقررات تغییر می کند؛ پیش از تصمیم گیری وضعیت خودتان را با یک متخصص رسمی بررسی کنید.
